ತಂಜಾವೂರು ಬೃಹದೀಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ: ಲೆಕ್ಕ ಬರೆದಿಟ್ಟ ಸಾವಿರ ವರ್ಷದ ಗುಡಿ
ಒಂದನೇ ರಾಜರಾಜ ಚೋಳ ಕಟ್ಟಿಸಿದ, ಸುಮಾರು 1010ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ.

ತಂಜಾವೂರಿನ ಭವ್ಯ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದವನು ಚೋಳ ರಾಜ ಒಂದನೇ ರಾಜರಾಜ. ಸುಮಾರು 985ರಿಂದ 1014ರವರೆಗೆ ಆಳಿದ ಅವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಸುಮಾರು 1010ರಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಅದರ ಶಾಸನಗಳು ಅದನ್ನು ರಾಜರಾಜೇಶ್ವರಂ, ಅಂದರೆ ರಾಜರಾಜನ ಈಶ್ವರ, ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತವೆ. ಬೃಹದೀಶ್ವರ ಎಂಬ ಹೆಸರು ನಂತರ ಬಂದದ್ದು.
ಗ್ರಾನೈಟ್ ಬೆಟ್ಟ
ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಮೇಲಿರುವ ವಿಮಾನ ಸುಮಾರು 66 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಗ್ರಾನೈಟ್ನದ್ದು. ಶಾಸನಗಳು ಪ್ರಧಾನ ಶಿಲ್ಪಿಯ ಹೆಸರನ್ನೂ ದಾಖಲಿಸಿವೆ: ಕುಂಜರ ಮಲ್ಲನ್ ರಾಜರಾಜ ಪೆರುಂತಚ್ಚನ್. ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಒಬ್ಬ ಶಿಲ್ಪಿಯ ಹೆಸರು ಉಳಿದಿರುವುದೇ ಅಪರೂಪ.

ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಲೆಕ್ಕದ ಪುಸ್ತಕ
ದೇವಾಲಯದ ಗೋಡೆಗಳು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ. ಆಭರಣಗಳು, ದೀಪಗಳು, ಹಳ್ಳಿಗಳು ಕೊಡಬೇಕಾದ ಪಾಲು, ಸಾಲಗಳು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ರಾಜರಾಜನ ಅಕ್ಕ ಕುಂದವೈ ನೀಡಿದ ಆಭರಣಗಳ ಪಟ್ಟಿಯೂ ಇದೆ. ದೀಪ ಆರದಂತೆ ತುಪ್ಪ ಒದಗಿಸಲು ಕುರಿಗಾಹಿಗಳಿಗೆ ಪಶುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ 96 ಕುರಿಗಳು.
ನಾಲ್ಕು ನೂರು ಹೆಸರುಗಳು
ದೇವಾಲಯ ಸೇವೆಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಲಾದ ನಾಲ್ಕು ನೂರು ಮಹಿಳೆಯರ ಹೆಸರುಗಳು, ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದ ಮನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ವಾರ್ಷಿಕ ಪಾಲು, 100 ಕಲಂ ಭತ್ತ, ಎಲ್ಲವೂ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿವೆ. 1891ರಿಂದ ಯೂಜೆನ್ ಹುಲ್ಟ್ಷ್ ‘ಸೌತ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಇನ್ಸ್ಕ್ರಿಪ್ಷನ್ಸ್’ ಮಾಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಅನುವಾದವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.
ಗೋಪುರದ ನೆರಳು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಥೆ ಜನಪ್ರಿಯ, ಆದರೆ ನೆರಳು ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಅದು ದೇವಾಲಯದ ದಾಖಲೆಗಳಿಂದ ಬಂದದ್ದಲ್ಲ.
ಇಂದಿಗೂ ರಾಜರಾಜನ ಜನ್ಮನಕ್ಷತ್ರದಂದು ತಂಜಾವೂರಿನಲ್ಲಿ ಸದಯ ಉತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಕಾಲರೇಖೆ
- ~985ಒಂದನೇ ರಾಜರಾಜ ಚೋಳ ಸಿಂಹಾಸನಕ್ಕೆ.
- ~1010ರಾಜರಾಜೇಶ್ವರಂ ದೇವಾಲಯ ಪೂರ್ಣ.
- 1014ರಾಜರಾಜನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅಂತ್ಯ.
- 1891ಯೂಜೆನ್ ಹುಲ್ಟ್ಷ್ ತಂಜಾವೂರು ಶಾಸನಗಳ ಅನುವಾದ ಪ್ರಕಟಣೆ ಆರಂಭ.