മുസിരിസ്: റോമൻ സ്വർണം ഒഴുകിയെത്തിയ, പിന്നെ മാഞ്ഞുപോയ കേരള തുറമുഖം

രണ്ടായിരം വർഷം മുമ്പ്, റോമൻ ഈജിപ്തിലെ ചെങ്കടൽ തുറമുഖങ്ങളിൽ നിന്ന് കപ്പലുകൾ മൺസൂൺ കാറ്റിന്റെ ചിറകിലേറി അറബിക്കടൽ കടന്നു. കേരള തീരത്തെ മുസിരിസായിരുന്നു അവയുടെ ലക്ഷ്യം. അവിടെ അവർ സ്വർണം കൊടുത്ത് കുരുമുളക് വാങ്ങി. പിന്നീട് ഈ തുറമുഖം ഭൂപടത്തിൽ നിന്ന് മാഞ്ഞുപോയി.

കേരളത്തിന്റെ കറുത്ത പൊന്ന്

ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഗ്രീക്ക് വ്യാപാര കൈപ്പുസ്തകമായ ‘പെരിപ്ലസ് ഓഫ് ദി എറിത്രിയൻ സീ’ മുസിരിസിനെ പ്രമുഖ തുറമുഖങ്ങളിലൊന്നായി വിവരിക്കുന്നു. റോമൻ എഴുത്തുകാരനായ പ്ലിനി അതിനെ ഇന്ത്യയിലെ ഒന്നാമത്തെ കമ്പോളം എന്ന് വിളിച്ചു. സമീപത്ത് കടൽക്കൊള്ളക്കാരുണ്ടെന്ന മുന്നറിയിപ്പും അദ്ദേഹം നൽകി.

തമിഴ് കവിതയും ഇതേ കഥ പറയുന്നു. യവനരുടെ കപ്പലുകൾ സ്വർണവുമായി വന്ന് കുരുമുളകുമായി മടങ്ങിയെന്ന് അകനാനൂറിലെ 149-ാം പാട്ട് പാടുന്നു.

മൺസൂണിന്റെ ചിറകിൽ

പ്ലിനിയുടെ കണക്കനുസരിച്ച്, അറേബ്യൻ തീരത്തെ ഒസെലിസിൽ നിന്ന് ഹിപ്പാലസ് എന്ന് അവർ വിളിച്ച കാറ്റിന്റെ സഹായത്തോടെ ഏകദേശം നാൽപ്പത് ദിവസം കൊണ്ട് ഇന്ത്യയിലെത്താമായിരുന്നു. കാറ്റിന്റെ ഗതി അറിഞ്ഞതോടെ കടൽയാത്ര ഒരു കൃത്യമായ വാർഷിക ചക്രമായി.

ദശലക്ഷങ്ങളുടെ കരാർ

രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ഗ്രീക്ക് പാപ്പിറസ് രേഖയാണ് മുസിരിസ് പാപ്പിറസ്. അലക്സാൻഡ്രിയയിലെ ഒരു വ്യാപാരിയും പണം കടം കൊടുത്തയാളും തമ്മിലുള്ള കരാറാണത്. ഹെർമാപ്പൊല്ലോൺ എന്ന കപ്പലിൽ മുസിരിസിൽ നിന്ന് കൊണ്ടുവന്ന ചരക്കിന് ഏകദേശം 90 ലക്ഷം സെസ്റ്റേഴ്സസ് വിലയുണ്ടായിരുന്നു.

നഷ്ടപ്പെട്ടു, കണ്ടെത്തിയോ?

1341-ലെ പെരിയാർ വെള്ളപ്പൊക്കം കൊച്ചി തുറമുഖം തുറന്നതും നദീമുഖം പതിവായി മണ്ണടിഞ്ഞതും മുസിരിസിന്റെ ക്ഷയത്തിന് കാരണമായെന്ന് ചരിത്രകാരന്മാരായ രാജൻ ഗുരുക്കളും ഡിക്ക് വിറ്റേക്കറും വാദിക്കുന്നു.

2007 മുതൽ കേരള ചരിത്ര ഗവേഷണ കൗൺസിൽ പറവൂരിനടുത്ത് പട്ടണത്ത് നടത്തിയ ഉത്ഖനനങ്ങളിൽ മെഡിറ്ററേനിയൻ ആംഫോറ ഭരണികളുടെ കഷണങ്ങൾ, ചുടുകട്ടകൊണ്ടുള്ള ഒരു കടവ്, ആറ് മീറ്റർ നീളമുള്ള ഒരു തോണി എന്നിവ കണ്ടെത്തി.

എങ്കിലും പട്ടണം തന്നെയാണോ മുസിരിസ് എന്നതിൽ പണ്ഡിതർ ഇന്നും യോജിപ്പിലെത്തിയിട്ടില്ല. എം. ജി. എസ്. നാരായണൻ, കെ. എൻ. പണിക്കർ എന്നിവരടക്കമുള്ളവർ കൂടുതൽ വിശകലനം വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടു.

കോഴിക്കോടിന്റെ ഒരു വാക്ക്

മുസിരിസ് മാഞ്ഞിട്ടും കേരളത്തിന്റെ കടൽവ്യാപാരം തുടർന്നു. കോഴിക്കോട്ടു നിന്നുള്ള പരുത്തിത്തുണിക്ക് യൂറോപ്പിൽ ‘കാലിക്കോ’ എന്ന പേര് കിട്ടി. ഇന്ത്യൻ തുണിയുടെ മത്സരത്തിൽ നിന്ന് സ്വന്തം കമ്പിളി, പട്ട് വ്യവസായങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കാൻ ബ്രിട്ടീഷ് പാർലമെന്റ് 1700-ലും 1721-ലും കാലിക്കോ ആക്ടുകൾ പാസാക്കി.